อดีตและพนักงานปัจจุบันของ Meta รวมตัวยื่นฟ้องบริษัทฐานใช้ปัญญาประดิษฐ์หรือ AI คัดเลือกพนักงานออกอย่างไม่เป็นธรรม โดยเหตุการณ์นี้เกิดขึ้นหลังจากที่ Meta ประกาศปรับลดพนักงานครั้งใหญ่ราว 8,000 ตำแหน่ง หรือคิดเป็น 10% ของบุคลากรทั้งหมด ซึ่งคำฟ้องระบุว่ายักษ์ใหญ่เทคโนโลยีรายนี้ไม่ได้ใช้ดุลยพินิจของผู้จัดการที่รู้เนื้องานจริงในการพิจารณา แต่กลับพึ่งพาเครือข่ายระบบ AI ภายในองค์กร รวมถึงระบบประมวลผลพฤติกรรมเพื่อทำคะแนน จัดอันดับ และเลือกรายชื่อผู้ถูกเลิกจ้างในที่สุด
ความเชื่อมโยงที่น่ากังวลคือระบบ AI ดังกล่าวได้นำข้อมูลพฤติกรรมการทำงานอย่างการตรวจจับการกดแป้นพิมพ์ (Keystroke Monitoring) และปริมาณการใช้งาน AI Token มาคำนวณร่วมด้วย ซึ่งส่งผลเสียโดยตรงต่อกลุ่มพนักงานที่อยู่ระหว่างการลาป่วย การลาเพื่อครอบครัว หรือผู้ที่มีข้อจำกัดด้านสุขภาพจนทำให้ปริมาณงานลดลง ระบบจึงประเมินประสิทธิภาพการทำงานของพวกเขาต่ำกว่าความเป็นจริงและกลายเป็นการลงโทษผู้ออกไปใช้สิทธิ์ตามกฎหมายอย่างไม่ยุติธรรม
หนึ่งในกรณีศึกษาที่สะท้อนความโหดร้ายของระบบคือพนักงานหญิงรายหนึ่งที่ถูกเลิกจ้างในระหว่างการลาเพื่อเตรียมคลอดบุตรที่ได้รับอนุมัติแล้ว โดยเธอถูกตัดสิทธิ์ก่อนที่น้ำคร่ำจะแตกเพียงวันเดียวและก่อนคลอดเพียงสองวัน ขณะที่ผู้จัดการอีกรายถูกลดตำแหน่งทันทีหลังกลับมาจากลาป่วย และถูกใส่ชื่อในบัญชีเลิกจ้างหลังจากลาป่วยครั้งที่สองได้เพียง 16 วัน กลุ่มผู้ฟ้องร้องทั้ง 26 คนจึงรวมตัวร้องเรียนว่า Meta ละเมิดกฎหมายคุ้มครองการลาและการเลือกปฏิบัติอย่างรุนแรง
ขณะนี้กลุ่มพนักงานกำลังร้องขอให้ศาลมีคำสั่งคุ้มครองชั่วคราวเพื่อระงับกระบวนการเลิกจ้างไว้ก่อน เนื่องจากความเสียหายที่จะตามมานั้นไม่สามารถย้อนคืนได้ ไม่ว่าจะเป็นการสูญเสียสิทธิ์การรักษาพยาบาลที่บริษัทสนับสนุนในระหว่างตั้งครรภ์และรักษาตัว สิทธิ์การลาที่ถูกยกเลิก หุ้นบริษัทที่ยังไม่ครบกำหนดส่งมอบ ไปจนถึงผลกระทบด้านวีซ่าสำหรับพนักงานต่างชาติ โดยพวกเขาร้องเรียนเพื่อขอสิทธิ์กลับเข้าทำงาน พร้อมค่าชดเชยเงินเดือนและสวัสดิการทั้งหมด
ข้อพิพาทครั้งนี้ตอกย้ำถึงประเด็นความขัดแย้งระยะยาวในการนำ AI มาใช้ในงานทรัพยากรบุคคล (HR) ซึ่งมักถูกวิจารณ์เรื่องความอคติและการเลือกปฏิบัติ เช่นเดียวกับบริษัท Workday ที่เคยเผชิญคดีฟ้องร้องแบบกลุ่มมาแล้ว อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายไซเบอร์ชี้ว่าการแบน AI ในงาน HR ทั้งหมดอาจส่งผลเสียในระยะยาว เพราะระบบดั้งเดิมที่ไม่ใช่ AI นั้นล้าหลังและไม่เข้าใจบริบทแวดล้อม เช่น สภาพอากาศที่ย่ำแย่หรือปัญหาส่วนตัว ซึ่งอาจทำให้พนักงานที่ไม่มีความผิดถูกลงโทษอย่างไม่เป็นธรรมได้เช่นกัน
ที่มา : ITPro
